استومی چیست؟

پانسمان زخم
پانسمان زخم
خرداد ۱۶, ۱۳۹۷
استومی

استومی

استوما به قسمتی از روده گفته می شود که به دلایلی از جداره شکم بیرون گذاشته شده است و توسط بخیه به جدار شکم ثابت شده و مواد دفعی بدن از طریق آن خارج می شود.

عمل جراحی برای ایجاد سوراخی بر شکم و قرار دادن استوما بر روی شکم استومی گفته می شود.

در واقع جراحی استومی بر روی افرادی انجام می گیرد که قادر نیستند مانند افراد عادی بطور طبیعی دفع ادرار و مدفوع داشته باشند.

استومی‏ های دفعی یعنی انواعی که از آنها مواد دفعی مانند ادرار و مدفوع خارج می‎شوند مهم ترین و شایع ترین نوع استومی هستند.

هرگونه بیماری یا آسیبی که سبب بروز انسداد، سوراخ‏ شدن، التهاب یا مشکلات عصبی در سیستم ادراری و گوارشی ‏شود سبب ایجاد استوما شده و نیازمند این جراحی هستند.

به طور طبیعی در چند ماه اول پس از انجام جراحی محل استوما کمی متورم بوده و برای کنترل مواد دفعی استوما نیاز به استفاده از کیسه‌ هایی با سوراخ‏های بزرگ‏تر از حد عادی می‏باشد.

دلایل استومی

بیماری‏ های التهابی روده مانند بیماری کولیت اولسرو و کرون، سرطان ‏های لگن مانند سرطان مثانه و رحم و تخمدان ممکن است منجر به ایجاد استومای دائمی یا موقت شوند.

نوعی بیماری مادرزادی به نام هیرشپرونگ نیز نیازمند جراحی استومی است.
در بخش انتهایی روده بزرگ مبتلایان به این بیماری بعضی سلول‏ های مربوط به سیستم عصبی ایجاد نشده و سبب انسداد روده می شود.

سوراخ ‏شدگی روده ‏ها نیز یکی از شایع ترین دلایل انجام جراحی استومی است که در اثر شرایطی همچون ضربه در طی تصادفات شدید رانندگ، کولیت اولسرو شدید پارگی دیورتیکولیت و فیستول رخ دهد.

دیورتیکولیت یکی از شایع ترین بیماری های گوارشی است که اغلب در روده بزرگ دیده می شود.
درد شکمی و گاهی تب و لرز از علائم بروز دیورتیکولیت هستند.
در صورت التهاب شدید در ۱ تا ۲ درصد موارد این دیورتیکول‏ ها ممکن است پاره شده و سبب ایجاد استوما شوند.

بیماری کولیت اولسرو عارضه ای التهابی است که به دلیل آسیب به جدار روده رخ داده و منجر به بروز اسهال خونی شدید می شود.
این بیماری نیز ممکن است نیازمند استومی باشد.
دردهای شدید شکمی و اسهال و کم خونی در صورت طولانی شدن از علائم و عوارض این بیماری هستند.
کولیت اولسرو ممکن است ریسک ابتلا به سرطان روده را افزایش دهد.
این بیماری اغلب در سنین ۱۵ تا ۴۰ سالگی رخ می دهد و شیوع آن در زنان و مردان برابر است.

بیماری کرون نیز یکی از بیماری های التهابی روده است که اغلب روده کوچک را درگیر می کند اگرچه ممکن است تمام بخش‏های دستگاه گوارش از دهان تا مقعد را درگیر کند.
اسهال، مدفوع شل همراه با کاهش وزن، درد مفصلی، التهاب عنبیه، مشکلات پوستی، افسردگی و خستگی مزمن از مهم ترین علائم و عوارض این بیماری گوارشی هستند که در فاز حاد و پیشرفته بیماری ممکن است منجر به استوما شوند.
انسداد روده مهم ترین عارضه این بیماری است که در اثر التهاب و حجیم شدن جدار روده رخ می دهد.

سایر دلایل

سرطان‏ های معده، طحال و کبد نیز ممکن است نیازمند جراحی استومی باشند.

بی ‏اختیاری مدفوع در موارد حاد که قابل درمان نیست نیز یکی از عوامل شایع انجام جراحی استومی است.

تصادفات شدید که موجب وارد شدن آسیب جدی به احشای شکمی و لگنی می شوند نیز ممکن است سبب بروز استوما و نیاز به انجام جراحی استومی شوند.

مشکلات عصبی جداره روده ممکن است سبب ایجاد فلج روده شده که این وضعیت نیز نیازمند جراحی استومی هستند.

فلج عصبی مثانه سبب احتباس ادرار شده و ممکن است نیازمند جراحی استومی شود.

بیماران دچار فلج نخاعی نیز برای کنترل بیشتر روی دفع ادرار ممکن است تحت جراحی استومی قرار بگیرند.

مثانه خارج شکمی، دریچه پیشابراه خلفی و ناهنجاری‏ های مقعدی از بیماری های مادرزادی نیازمند انجام این جراحی هستند.

 

برای تعویض کیسه استومی و دریافت خدمات پرستاری در منزل می توانید با متخصصان ما در کلینیک زخم و سوختگی در ارتباط باشید: ۰۲۱۲۲۲۵۳۴۷۰ – ۰۹۳۸۸۱۷۶۶۴۴